Fazla C vitamini hastalıklardan koruyor mu? Uzmandan kritik uyarı!

 MEDİCANA Ataköy Hastanesi İç Hastalıkları Bölümü'nden Doç. Dr. Betül Börkü Uysal, kış aylarında sık başvurulan C vitamini takviyeleri hakkında uyarılarda bulundu. Doç. Dr. Uysal, “Havalar soğuyunca birçok kişi soğuk algınlığından korunmak için C vitamini takviyelerine yöneliyor. Ancak bilimsel çalışmalar, düzenli C vitamini kullanımının hastalığa yakalanma riskini sanıldığı gibi azaltmadığını gösteriyor. Üstelik bilinçsiz ve yüksek dozda kullanıldığında sağlık sorunlarına da yol açabiliyor” dedi.

C vitamininin vücut için gerekli bir vitamin olduğunu hatırlatan Doç. Dr. Börkü Uysal, “C vitamini bağışıklık sisteminin düzgün çalışmasında, yaraların iyileşmesinde ve hücrelerin korunmasında görev alıyor. Ama bir vitaminin gerekli olması, ne kadar çok alırsak o kadar korunacağımız anlamına gelmiyor. Vücudun günlük ihtiyacı sınırlı ve bu ihtiyaç dengeli beslenmeyle kolayca karşılanabiliyor” diye konuştu.

‘BOĞAZ AĞRIYINCA VİTAMİNE SARILMAK İŞE YARAMIYOR’

Bu konuda yıllardır yapılan araştırmaların sonuçlarına değinen Doç. Dr. Börkü Uysal, “Düzenli C vitamini kullananlarda hastalığa yakalanma riski genel olarak azalmıyor. Hastalık süresinde ise küçük bir kısalma görülüyor; bir haftalık bir soğuk algınlığı ancak yarım gün kadar kısa sürüyor. En yaygın yanılgı ise hastalık başladıktan sonra yüksek doz C vitamini almak. Belirtiler ortaya çıktıktan sonra alınan takviyenin hastalığı hafiflettiğine ya da kısalttığına dair güvenilir bir kanıt bulunmuyor” ifadelerini kullandı.

‘FAZLASI VÜCUTTAN ATILIYOR, BÖBREKLERE YÜK OLABİLİYOR’

Yetişkinlerin günlük C vitamini ihtiyacının yaklaşık 75-90 miligram olduğunu belirten Doç. Dr. Betül Börkü Uysal, piyasadaki birçok takviyenin bunun on katından fazlasını içerdiğine şu şekilde dikkat çekti:

“Vücut ihtiyacından fazlasını kullanamıyor ve büyük kısmı idrarla atılıyor. Çok yüksek dozlarda ishal, karın ağrısı ve bulantı görülebiliyor. Uzun süre yüksek doz kullanımı ise özellikle erkeklerde böbrek taşı riskini artırabiliyor. Daha önce böbrek taşı düşürmüş ya da böbrek hastalığı olan kişiler yüksek doz takviyeden kaçınmalı.”

‘ASIL ÖNEMLİ OLAN C VİTAMİNİ DÜZEYİNİN YETERLİ OLMASI’

Bağışıklık açısından belirleyici olanın kısa süreli yüksek dozlar değil, vücuttaki C vitamini düzeyinin sürekli yeterli seviyede tutulması olduğunu belirten Doç. Dr. Börkü Uysal, “C vitamini eksikliği bağışıklık sistemini gerçekten zayıflatır ve enfeksiyonlara karşı direnci düşürür. Ancak vücudunuzdaki C vitamini

düzeyi zaten yeterliyse, üstüne alınan ek dozlar size fazladan bir koruma sağlamaz. Bu yüzden hastalanınca birkaç gün yüksek doz almak yerine, yıl boyunca düzenli ve dengeli beslenerek bu düzeyi korumak çok daha önemli. C vitamini vücutta uzun süre depolanmadığı için her gün beslenmeyle düzenli olarak alınmalı” dedi.

‘MUTFAĞIMIZ C VİTAMİNİ İÇİN YETERLİ’

Bağışıklığın tek bir vitaminle güçlenmediğini vurgulayan Doç. Dr. Börkü Uysal, sözlerini şöyle tamamladı:

“Kışın korunmanın temeli yeterli uyku, düzenli hareket, sigaradan uzak durmak ve el temizliği. C vitamini için takviyeye gerek kalmadan günlük beslenmemiz yeterli. Bir portakal ya da bir kivi günlük ihtiyacın büyük bölümünü, yarım kırmızı biber ise tamamını karşılıyor. Mandalina, brokoli, maydanoz ve yeşil yapraklı sebzeler de iyi kaynaklar. Kronik hastalığı olan, düzenli ilaç kullanan ya da C vitamini eksikliğinden şüphelenen kişiler takviyeye kendi başlarına başlamamalı, mutlaka hekimlerine danışmalı. Vitamin de ilaç gibidir; doğru kişide, doğru dozda kullanıldığında fayda sağlar.”