15 yaş altına sosyal medya yasağı başladı!

Yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Bu kapsamda 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal ağ hizmetlerinden yararlanması engellenirken, 15-18 yaş arasındaki kullanıcılar için de özel güvenlik ve gizlilik kuralları getirildi. Instagram, TikTok, YouTube, Facebook ve X gibi platformlarda yaş doğrulama süreci başlayacak. Mevcut hesaplar için ise 31 Mart 2027’ye kadar geçiş süresi tanındı.

15 YAŞ ALTI SOSYAL MEDYA YASAĞI HANGİ UYGULAMALARI KAPSIYOR?

Yeni yönetmelik, Türkiye’den erişilebilen ve mevzuatta sosyal ağ sağlayıcı olarak tanımlanan yerli ve yabancı platformları kapsıyor.

Bu kapsamda İnstagram, TikTok, YouTube, Facebook ve X gibi sosyal medya platformları öne çıkıyor. Düzenlemeye göre 15 yaşını doldurmamış çocuklara bu platformlar üzerinden sosyal ağ hizmeti sunulamayacak ve yeni hesap açma talepleri kabul edilmeyecek.

Ancak düzenleme, telefondaki bütün uygulamaları kapsayan genel bir internet yasağı anlamına gelmiyor. Bir uygulamanın kapsamda olup olmadığı, sosyal ağ sağlayıcı tanımına girip girmediğine göre belirlenecek. Dolayısıyla her mesajlaşma uygulaması, oyun veya dijital hizmet otomatik olarak yasak kapsamında değerlendirilmeyecek.

15 YAŞ ALTI SOSYAL MEDYA YASAĞI KİMLERİ KAPSIYOR?

Yeni düzenlemeyle kullanıcılar yaş gruplarına göre farklı uygulamalara tabi tutulacak.

15 yaşını doldurmamış çocuklar: Sosyal ağ hizmetlerinden yararlanamayacak ve yeni hesap açamayacak.

15-17 yaş grubu: Çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet kapsamında, ek güvenlik ve gizlilik önlemleriyle sosyal medya kullanabilecek.

18 yaş ve üzeri kullanıcılar: Yaş doğrulamasının ardından yetişkin kullanıcı olarak hizmet alabilecek.

E-DEVLET SOSYAL MEDYA YAŞ DOĞRULAMA ONAYI NASIL YAPILACAK

Yeni düzenlemenin en çok merak edilen başlıklarından biri de e-Devlet üzerinden yapılacak yaş doğrulama işlemi oldu.

Sisteme göre kullanıcıların kimlik fotoğraflarını doğrudan sosyal medya platformlarıyla paylaşması yerine, yaş sınırını karşılayıp karşılamadıklarını gösteren dijital doğrulama belirteci kullanılması öngörülüyor.

İşlemin genel çerçevesi şöyle:

• Kullanıcı, [e-Devlet Kapısı] (https://www.turkiye.gov.tr/) üzerinden sisteme giriş yapacak.
• Yaş doğrulama belirteci oluşturma hizmetine erişecek.
• Kullanıcının yaşı resmî kayıtlar üzerinden doğrulanacak.
• Yaş sınırının karşılanıp karşılanmadığını gösteren dijital belirteç oluşturulacak.
• Bu belirteç, ilgili sosyal medya platformunun doğrulama sisteminde kullanılacak.

Sistem kapsamında sosyal medya şirketlerine kullanıcıların kimlik bilgilerinin tamamının aktarılması yerine, yalnızca ilgili yaş eşiğinin karşılanıp karşılanmadığı bilgisinin iletilmesi hedefleniyor.

Önemli: Kullanıcıların izleyeceği teknik adımlar ve e-Devlet hizmetinin kullanımına ilişkin ayrıntılar için resmi duyuruların takip edilmesi gerekiyor.

MEVCUT SOSYAL MEDYA HESAPLARI KAPATILACAK MI?

Düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte mevcut sosyal medya hesaplarının tamamı 1 Kasım itibarıyla kapatılmayacak.

Mevcut kullanıcılar için yaş doğrulama süreçlerinin tamamlanması amacıyla 31 Mart 2027'ye kadar geçiş süresi tanındı. Bu süreçte platformların yaş doğrulama sistemlerini devreye alması bekleniyor.

15 yaşını doldurmadığı tespit edilen kullanıcıların sosyal ağ hizmetlerinden yararlanması engellenecek. Yeni hesap açılışlarında ise yaş doğrulaması uygulanacak.

15-18 YAŞ ARASINDAKİ KULLANICILARA HANGİ KISITLAMALAR GETİRİLDİ?

Yeni düzenleme yalnızca 15 yaş altındaki çocukları kapsamıyor. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına girmemiş kullanıcılar için de özel güvenlik önlemleri uygulanacak.

Bu kapsamda çocuk hesaplarında:

• Gizlilik ayarları varsayılan olarak daha korumalı olacak.
• Mesajlaşma özellikleri sınırlandırılacak.
• Takipçi ve takip edilen listelerinin diğer kullanıcılar tarafından görüntülenmesine kısıtlamalar getirilecek.
• Canlı yayın yapılmasına izin verilmeyecek.
• Kişiselleştirilmiş reklam gösterilmeyecek.
• Ebeveynlere hesap ayarları ve kullanım süreleri üzerinde kontrol imkânı sunulacak.
• Ücretli işlemler ebeveyn kontrol araçlarıyla denetlenebilecek.

SOSYAL MEDYA YAŞ DOĞRULAMASI İÇİN DOLANDIRICILIK UYARISI

Yeni uygulamanın dolandırıcılar tarafından istismar edilmesine karşı vatandaşların dikkatli olması gerekiyor.

Yaş doğrulama işlemlerinin yalnızca resmi e-Devlet internet sitesi veya resmî mobil uygulama üzerinden gerçekleştirilmesi önem taşıyor.

Sosyal medya, SMS veya mesajlaşma uygulamaları üzerinden gönderilen şüpheli bağlantılara tıklanmaması, e-Devlet şifresi ve SMS doğrulama kodlarının üçüncü kişilerle paylaşılmaması gerekiyor.

Yetkililer, yaş doğrulama bahanesiyle ücret veya banka kartı bilgisi isteyen kişi ve bağlantılara karşı vatandaşları dikkatli olmaya çağırıyor.